Przejdź do treści
  1. Strona Główna
  2. »
  3. Archiwum Cyfrowe: Slangu Polskiego 1990–2026
  4. »
  5. Słownik Polskiego Slangu: 1990-1993

Słownik Polskiego Slangu: 1990-1993

    Czas transformacji i bazarów

    Początek lat 90. to w Polsce językowy „Dziki Zachód”. Stare, podwórkowe zawołania z czasów PRL-u zderzyły się z pierwszymi kolorowymi reklamami i towarami z importu. To era ortalionowych dresów, giełd komputerowych i kaset magnetofonowych przegrywanych na dwukaseciakach.

    Wapniaki / Wapno – Rodzice lub dorośli. Najsłynniejsze hasło: „Wapno na drutach!” oznaczało, że rodzic podsłuchuje rozmowę na równoległym aparacie telefonicznym.

    Kasiorka / Kapusta / Sałata – Pieniądze. W dobie hiperinflacji każdy był „milionerem”, więc o gotówce mówiło się lekko, często używając nazw roślinnych.

    Sztama – Uroczysty pakt przyjaźni lub zgody. „Trzymać sztamę” to była najwyższa forma lojalności między kumplami z bloku.

    Siać obciach – Przynosić wstyd, zachowywać się w sposób niemodny lub żenujący. Słowo „obciach” było wtedy najgorszą możliwą recenzją.

    Kasetowiec / Kasciak – Magnetofon. To na nim „wycinało się” piosenki z Listy Przebojów Programu Trzeciego, modląc się, by prowadzący nie wszedł w słowo.

    Gira – Noga. Mówiło się np. „wyciągnąć giry” (odpoczywać) lub „śmierdzące giry”.

    Kitrać – Chować coś przed kimś, najczęściej jakąś zdobycz (słodycze z RFN-u lub papierosy) przed dorosłymi lub kolegami.

    Nawijać makaron na uszy – Kłamać, czarować, próbować kogoś oszukać barwną opowieścią.

    Solówa – Honorowy pojedynek jeden na jeden za szkołą. Bez świadków (teoretycznie) i bez „sprzętu”.

    Szpaner – Ktoś, kto obnosił się z bogactwem, np. miał buty z „pompką”, walkmana albo oryginalną bejsbolówkę.

    Dostać łupnia – Przegrać w bójce lub w grze (np. w piłkę na betonie).

    Koleś / Koleśka – Choć słowo stare, to właśnie wtedy stało się najbardziej uniwersalnym określeniem znajomego.

    W dechę / Git majonez – Ówczesne synonimy dzisiejszego „super”. Coś było „w dechę”, jeśli naprawdę robiło wrażenie.


    🔥 Top 10: Archiwum Cyfrowe: Slangu Polskiego 1990–2026

    Archiwum Neologizmów Polskich: 1995 –2025
    Od „prywaciarza” do „influencera” Polska po 1995 roku musiała nazwać nową rzeczywistość. Proces ten przebiegał dwutorowo: z jednej strony tworzyliśmy polskie...czytaj dalej »
    Słownik Polskiego Slangu: 2026 i dalej
    Era AI-native, Syntetyków i Slow-vibe’u W roku 2026 slang nie rodzi się już na podwórkach, a często nawet nie w głowach ludzi, lecz w wyniku błędów algorytmó...czytaj dalej »
    Słownik Gimbazy: 2010–2019
    Od „Gimbów” do „Prestiżu” Termin „gimbaza” stał się symbolem pokolenia, które dorastało w cieniu reformy edukacji, ale przede wszystkim w blasku ekranów smar...czytaj dalej »
    Archiwum Cyfrowe: Slang Internetowy 1995 –2003
    Era Modemu i IRC-a W tym czasie internet w Polsce był luksusem na minuty (słynny numer 0-202122). Slang tworzyli głównie bywalcy kafejek internetowych, stude...czytaj dalej »
    Słownik Polskiego Slangu: 2014 –2017
    Era Sztosu i Pocisku To lata, w których YouTube stał się potęgą większą niż telewizja, a Instagram na dobre zmienił to, jak postrzegamy estetykę. Język stał ...czytaj dalej »
    Słownik Polskiego Slangu: 2024 –2025
    Era Gen Alpha, Rizzu i Skibidi To czas dominacji najmłodszego pokolenia (Alpha), które wprowadziło język tak abstrakcyjny, że dla starszych „Zetek” brzmi on ...czytaj dalej »
    Słownik Polskiego Slangu: 2004–2006
    Era Melanżu i Emotek Połowa pierwszej dekady XXI wieku to czas, gdy slang podwórkowy ostatecznie wymieszał się z tym internetowym. Gadu-Gadu stało się główny...czytaj dalej »
    Słownik Polskiego Slangu: 2011– 2013
    Era YouTube’a i SWAG-u Początek tej dekady to zmierzch Gadu-Gadu i triumf Facebooka. To czas, gdy pierwsi wielcy polscy YouTuberzy zaczęli kreować język młod...czytaj dalej »
    Słownik Polskiego Slangu: 1997-1999
    Blokowiska, Hip-hop i Wypas Koniec dekady to czas, gdy ortalionowe dresy ustąpiły miejsca szerokim spodniom typu „krokodyle”. Na klatkach schodowych rozbrzmi...czytaj dalej »
    Młodzieżowe Słowo Roku: Retrospekcja 2016–2025
    Plebiscyt PWN to coroczne święto języka, które budzi emocje nie tylko u nastolatków, ale i u językoznawców. Niektóre z tych słów stały się fundamentem polszczyz...czytaj dalej »

    Ludzka Inteligencja: Eko

    Nie używamy ciasteczek ani śledzenia. Oszczędzamy energię i Twoją prywatność.

    > > > > >