Rok 2007 był najbardziej dynamicznym okresem w krótkiej historii IV RP. Rozpoczął się od prób całkowitej dominacji nad sceną polityczną przez Prawo i Sprawiedliwość, a zakończył spektakularnym upadkiem koalicji rządzącej i przedterminowymi wyborami. To czas, w którym polska demokracja przeszła test dojrzałości – społeczeństwo przy rekordowej frekwencji zdecydowało o odsunięciu PiS od władzy i przekazaniu sterów koalicji PO-PSL, co zapoczątkowało erę stabilizacji spod znaku „ciepłej wody w kranie”.
15 faktów, które budowały i psuły polską demokrację w 2007 roku
- Afera gruntowa (lipiec) – Akcja CBA w ministerstwie rolnictwa, która miała uderzyć w Andrzeja Leppera. Stała się bezpośrednią przyczyną rozpadu koalicji PiS-Samoobrona-LPR i dymisji wicepremiera.
- Dymisja rządu Jarosława Kaczyńskiego – Fiasko współpracy z „egzotycznymi” koalicjantami zmusiło lidera PiS do rozpisania przedterminowych wyborów, co było wyrazem politycznego „va banque”.
- Zwycięstwo Platformy Obywatelskiej w wyborach parlamentarnych (październik) – Partia Donalda Tuska odniosła historyczny sukces, zdobywając ponad 41% głosów, co było sygnałem zmęczenia Polaków agresywną retoryką walki z „układem”.
- Rekordowa frekwencja wyborcza (53,88%) – Masowa mobilizacja wyborców, zwłaszcza młodych i mieszkańców miast, stała się symbolem obywatelskiego przebudzenia i chęci zmiany kierunku państwa.
- Debata Tusk-Kaczyński – Starcie telewizyjne, które Donald Tusk zdecydowanie wygrał, uznawane jest za moment zwrotny kampanii, który przechylił szalę zwycięstwa na stronę PO.
- Powołanie koalicji PO-PSL (listopad) – Powstanie rządu Donalda Tuska i Waldemara Pawlaka, który postawił na dialog, spokój i szybką poprawę relacji z Unią Europejską.
- Sprawa Barbary Blidy (kwiecień) – Tragiczna śmierć byłej posłanki SLD podczas akcji ABW w jej domu. Wydarzenie to stało się dla opozycji symbolem nadużyć aparatu państwowego w walce z przeciwnikami politycznymi.
- Zatrzymanie Beaty Sawickiej – Ujawnienie przez CBA nagrań z przyjęcia łapówki przez posłankę PO tuż przed wyborami. Choć miało zaszkodzić PO, przez wielu zostało odebrane jako polityczna prowokacja służb.
- Białe miasteczko (czerwiec) – Wielodniowy protest pielęgniarek i położnych przed Kancelarią Premiera, który obnażył narastające napięcia społeczne i problemy w służbie zdrowia.
- Rezygnacja abp. Stanisława Wielgusa (styczeń) – Niedoszły ingres metropolity warszawskiego, który zrezygnował po ujawnieniu dokumentów o jego współpracy z SB. Był to wstrząs dla Kościoła i finał debaty o lustracji hierarchów.
- Polska w strefie Schengen (grudzień) – Historyczny moment otwarcia granic lądowych z sąsiadami z UE, co dla Polaków stało się najbardziej namacalnym dowodem integracji europejskiej.
- Przyznanie Polsce i Ukrainie organizacji Euro 2012 – Decyzja UEFA dała krajowi potężny impuls modernizacyjny i poczucie narodowej dumy, jednocząc Polaków wokół wielkiego celu.
- Orędzie prezydenta Lecha Kaczyńskiego o traktacie lizbońskim – Początek tzw. „wojny o krzesło” i ostrych sporów kompetencyjnych między prezydentem a nowym rządem na tle polityki zagranicznej.
- Powołanie rządu cieni (PO) – Konsekwentna budowa alternatywy dla PiS, która pozwoliła Platformie przejąć władzę z gotowym programem i kadrami.
- Uchwalenie ustawy o Karcie Polaka – Ważny krok w budowaniu relacji z rodakami na Wschodzie, podkreślający powrót do aktywnej polityki historycznej i tożsamościowej.
Tymczasem na świecie
- Podpisanie Traktatu Lizbońskiego (grudzień) – Nowa podstawa prawna funkcjonowania UE, mająca usprawnić decyzyjność po odrzuceniu Konstytucji Europejskiej.
- Prezentacja pierwszego iPhone’a – Steve Jobs zaprezentował urządzenie, które zmieniło światową gospodarkę, media i sposób, w jaki ludzie konsumują informacje.
- Kryzys na rynku kredytów subprime w USA – Pierwsze poważne tąpnięcia na rynkach finansowych, które były zwiastunem nadchodzącego wielkiego kryzysu gospodarczego 2008 roku.
- Nicolas Sarkozy prezydentem Francji – Zmiana warty w Pałacu Elizejskim, która przyniosła nową energię w relacjach francusko-niemieckich i europejskich.
Podsumowanie: Dziedzictwo roku 18
Rok 2007 był rokiem wielkiej weryfikacji projektu IV RP. Choć PiS poprawiło swój wynik liczbowy, straciło zdolność koalicyjną i poparcie centrum. Polska demokracja weszła w fazę duopolu PO-PiS, który zdefiniował politykę na kolejne dekady. Wybór Donalda Tuska oznaczał zwrot ku Europie i „polityce miłości”, ale pozostawił kraj z głęboko zakorzenionym podziałem na dwa obozy, które od tej pory przestały ze sobą rozmawiać, a zaczęły walczyć o przetrwanie.